مرتضى مطهري
193
يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي )
مىشناسيم و با كمال جرأت و اطمينان ، عقيده و نظر خود را بر همين اساس بيان مىكنيم و اطمينان داريم روزى خواهد رسيد كه دنيا تسليم اين نظرات بشود . يادداشت مبانى طبيعى حقوق خانوادگى 1 . اولًا انسان و حيوان و نبات و جماد داراى يك سلسله حقوق طبيعى مىباشند . 2 . حقوق طبيعى از آنجا پيدا شده كه طبيعت با توجه به هدف ، استعدادهايى در وجود موجودات نهفته است و استحقاقهايى به آنها داده است . 3 . انسان از آن جهت كه انسان است از يك سلسله حقوق طبيعى مخصوص برخوردار است . 4 . مرجع صلاحيتدار براى كشف حقوق طبيعى و كيفيت آنها طبيعت است . 5 . هر استعداد طبيعى يك سند طبيعى است براى يك حق طبيعى . 6 . اختلاف است در اينكه انسان مدنىّ بالطبع است و اينكه اجتماعِ مدنى طبيعى است يا قراردادى ، ولى در اينكه انسان منزلى بالطبع است و اجتماع منزلى او طبيعى است بحثى نيست ، آن ديگر قراردادى نيست . 7 . افراد بشر در زندگى اجتماعى از لحاظ حقوق طبيعى وضع مشابه و مساوى دارند و تفاوتشان در حقوق اكتسابى است ، لهذا سياه و سفيد و غيره با هم فرق نمىكنند . 8 . مرجع صلاحيتدار در حقوق زن و مرد از لحاظ حقوق طبيعى باز هم طبيعت است نه افراد بشر كه آيا وضع مشابهى دارند يا غير مشابه . 9 . علماى امروز در اينكه زن و مرد داراى دو طبيعت نامتشابه